Seyahat etmek isteyen her insan için pasaport, işin en temel şartıdır. Türkiye’den yurt dışına çıkacak biri için de durum farklı değil. Pasaportun süresi dolmuş mu, hâlâ geçerli mi, gidilecek ülke için vize gerekiyor mu? Bunlar, seyahat öncesi mutlaka kontrol edilmesi gereken noktalar. Türk vatandaşlarının vizesiz girebildiği ülkeler dışında, çoğu durumda vizesiz bir seyahat mümkün değil.
Ancak dünyada bu kuralın hiç geçerli olmadığı, gerçekten ilginç bir istisna var: Yeryüzünde sadece üç kişi, pasaport taşımadan dünyanın her yerine seyahat edebiliyor. Bunlardan biri, Birleşik Krallık’ın hükümdarı Kral III. Charles. İngiltere’de pasaportlar, hükümdarın adına düzenlendiği için bizzat kralın kendisine pasaport gerekmiyor. Ancak bu ayrıcalık yalnızca tahttaki hükümdara ait; eşi Kraliçe Camilla dahil, kraliyet ailesinin diğer üyeleri normal şekilde pasaport taşımak zorunda.

Benzer bir durum Japonya’da da geçerli. Japon hükümdarı İmparator Naruhito ve eşi İmparatoriçe Masako da pasaportsuz seyahat edebiliyor. Bu uygulamanın kökeni 1971 yılına dayanıyor. Japon hükümetinin yayımladığı bir belgede, imparator ve imparatoriçenin sıradan bir vatandaş gibi vize ya da gümrük işlemlerine tabi tutulmasının uygunsuz olacağı belirtiliyor. Bu karar bugün hâlâ yürürlükte ve bu sayede Japon hükümdar çifti, dünya genelinde herhangi bir belgeye ihtiyaç duymadan seyahat edebiliyor. Ancak bu ayrıcalık, veliaht prens ve prenses de dahil olmak üzere hanedanın diğer üyelerine tanınmıyor; onlar diplomatik pasaportla seyahat etmek zorunda.
İşin ilginç yanı, bu ayrıcalığın diğer kraliyet ailelerine yansımaması. Örneğin; Hollanda Kraliçesi Máxima, Arjantin doğumlu olduğu için hem Arjantin hem de Hollanda pasaportuna sahip, yani sıradan bir vatandaş gibi iki farklı pasaport taşıyor. İstanbul’u da defalarca ziyaret eden Máxima, bu anlamda pasaportsuz seyahat eden hükümdarlardan tamamen farklı bir konumda.
Sonuç olarak, dünya nüfusunun geri kalan neredeyse tamamı için pasaport zorunlu bir belge. Yeni doğan bebekler bile kendi pasaportlarına sahip olmak zorunda. Fakat bu üç kişi; Kral III. Charles, İmparator Naruhito ve İmparatoriçe Masako, dünyanın her yerine hiçbir belge göstermeden girebiliyor. Bu da gösteriyor ki bazı ayrıcalıklar, tacın ya da tahtın kendisiyle birlikte geliyor.
